VERİMLİ DERS ÇALIŞMA YÖNTEMLERİ

Başarılı olabilmek; çalışmanın karşılığını en üst düzeyde alabilmek, etkili çalışma yollarını iyi bilmek, etkili çalışma yöntemlerini uygulamak ve programlı çalışma alışkanlıklarını geliştirmekle mümkündür. Öğrenciler verimli ders çalışma yöntemlerini bilmediklerinden bir takım yanlış çalışma alışkanlıkları oluşmaktadır.

Bu yanlış çalışma alışkanlıkları şunlardır :

•  Çalışma zamanını düzensiz kullanmak.

•  Evin çeşitli yerlerini çalışma yeri olarak kullanmak.

•  Yatarak veya uzanarak ders çalışmak .

•  Müzik, televizyon, poster, afis, resim gibi diş uyarıcıları çalışma ortamında bulundurmak.

•  Yanlış okuma alışkanlıkları nedeni ile yavaş okumak.

•  Çalışırken hayal kurmak , çeşitli endişeler gibi dış etkenlerle sık sık dersten kopmak.

•  Dersi ezberleyerek çalışmak.

•  Kaynaklardan yararlanmayı bilmek.

VERİMLİ DERS ÇALIŞMA YÖNTEMLERİ

1 – Öğrenmeye hazır olmak.

2 – Niçin öğreneceğimizi bilmek.

3 – Planlı çalışmak.

4 – Dikkati çalışma konusu üzerinde yoğunlaştırmak.

5 – Anlama gücünü geliştirmek.

6 – Öğrenilenleri hatırda tutmak.

7 - İyi okumak ve okuma hızını artırmak.

8 - Ödev hazırlamayı öğrenmek.

9 - Sınavda basarili olmanın yollarını öğrenmek.

1 - ÖĞRENMEYE HAZIR OLMAK

Öğrenme ; Yeni davranışlar kazanarak yada kazanılmış davranışlarda değişiklik meydana getirme sürecidir.

Öğrenci sınıfa gelirken yada ders çalışmaya başlamadan önce öğreneceği konuya motive olmalı ve öğreneceği konuya ihtiyaç duymalıdır. Aksi taktirde zamanını boşa harcamış olur.

Öğrenmeye hazır olma, örgencinin bazı öğretim hedeflerine göre var olan kapasitesinin, yeterlilik durumudur. Öğrenmeye hazır olma, öğrencinin bilgisi, yetenekleri, ilgileri, alışkanlıkları, tutumları ve değerleri ile ilgilidir. Bu öğeleri dikkate almayan bir öğrenme durumunda, geçerli öğrenme yaşantılarının oluşması oldukça güç olur.

Ders çalışmaya başlamadan önce olumsuz düşüncelerden uzaklaşmak gerekir. Olumsuz düşüncelerden uzaklaşmak için şunlar yapılmalıdır.

•  Sınav için olumlu düşünün.

•  Kendinize, kendi değerinizin altında değer biçmeyin.

•  Bu dersi anlamıyorum deyip bir kenara atmayın.

•  Sınav başarınızla, kişilik değerinizi eş görmeyin.

2 – NİÇİN ÖĞRENECEĞİMİZİ BİLMEK

Neyi, niçin öğrenileceğini bilmek, öğrenmek için gerekli olan motivasyonu olumlu yönde etkilemesi yanında, amacı, muhtevası bilinen bir konu, birey için daha anlamlı olacak ve kolay öğrenilecektir. Çalışmaya başlamadan önce amaç, çok açık bir şekilde

belirlenmeli ve boşa vakit harcanmamalıdır. Amaca uygun planlama yapmak, sizi boşa vakit harcamaktan kurtaracaktır. Birden fazla amacınız olabilir, Bunları önem sırasına koymalı, tüm gücünüzü en önemli olan amacınızı gerçekleştirmek için harcamalısınız. Amaçlar motivasyon için temel oluşturur ve davranışı yönlendirir. Çalışmak istedikleri halde çalışamadıklarını söyleyen örgencilerin çoğu, çalışmak için kendilerine ait bir amaçlarının olmadığını belirtmişlerdir. Çalışmak için kendisine ait bir amacı olmayan bir öğrencinin verimli ders çalışması mümkün değildir.

Etkili ve verimli ders çalışmanın yolu ise planlı çalışmaya bağlıdır.

3 – PLANLI ÇALIŞMA

Planlı çalışma baştan sona amaçlı bir istir. Plan bir örgenciye ;

•  Bir işin hazırlanmasında kendisine yeterli zamanı ayarlamasını sağlar.

•  Daha etkin olmasına yardımcı olur.

•  Kendisine güvenini artırır.

•  Sorunlarını çözmesini kolaylaştırır.

•  Doğru karar vermesini sağlar ve kararsızlıktan kurtarır.

Plan hazırlarken aşağıdaki noktalara dikkat edilmelidir :

•  Çalışmak için ayrılacak saatler saptanırken, çalışacak dersin verildiği gün ve saate yakın olmasına dikkat edilmelidir. Bu durum unutmayı azaltır, öğrenileni pekiştirir.

•  Çalışma planı, ani olarak ortaya çıkabilecek durumlarda çalışmanın değişik saatlere kaydırılmasına olanak verecek esneklikte olmalıdır.

•  Çalışma sürelerinin uzunluğu derslerin özelliklerine göre düzenlenmelidir.

•  Hangi saatte neyin çalışılacağı kesin olarak önceden bilinmelidir.

•  Çalışma aralarındaki dinlenmeler ne çok uzun ne de çok kısa olmalıdır.

•  Yapılan plana ne ölçüde uyulduğu günün sonunda mutlaka denetlenmelidir.

Plan üç aşamada hazırlanabilir:

1. Asama : Her dersten, çalışılması gereken konular saptanmalıdır.

2. Asama : Bu konular haftanın belli günlerine bölünerek, yerleştirilmelidir.

3. Asama : Okuldan geliş zamanı ile yatış saati arasında kalan süre hesaplanmalıdır. Bir gün boyunca yemek, dinlenme, okul işleri, varsa hobileri ,spor müzik gibi günlük aktivitelerden arta kalan sürede 45 dk. Ders, 5 dk. Tekrar, 10 dk. Dinlenme olmak üzere seçilen konular bitene kadar çalışılmalıdır.

4 – DİKKATİ ÇALIŞMA KONUSU ÜZERİNDE YOĞUNLAŞTIRMAK

Dikkat, bilincin belli bir noktada toplanması haline denir .Öğrencinin , dikkatini konu üzerine toplamadan çalışmaya direnmesi boşuna zaman kaybetmekten baksa bir şey değildir.

Etkili bir çalışmanın gerisinde yatan temel öğe dikkattir. Dikkatin belli bir noktada toplanması için " güçlü amaçlar " saptanmalıdır.

Ders üzerinde dikkati toplayamamanın iki nedeni vardır.

•  Bu konuda bir alışkanlığa sahip olmama,

•  Konu üzerinde çalışırken, konu dışındaki bir sorunun zihni rahatsız etmesidir.

Fakat unutulmamalıdır ki dikkat , alıştırmalarla kazanılan ve geliştirilen bir alışkanlıktır.

DİKKATİ DAĞITAN BAZI NEDENLER :

•  Önemsiz sorunların zihni oyalaması.

•  Duygusal sorunların olması. Duygusal sorunlar zihnini bir kısır döngüye sokar. Bu durumda gerçekçi olup, duygularımızla değil aklımızla hareket edip bu sorunlardan kendimizi korumalıyız.

•  Çalışırken gereksiz ayrıntılara dalınması.

•  Çevrede olumsuz uyarıcıların olması.

•  Öğrencilerde yetersizlik duygularının bulunması.

•  Öğrenilecek bilgilerin sistemsiz, zor ve karmaşık olması.

•  Düzensiz ve amaçsız çalışılması.

•  Müzik dinleyerek. Televizyon izleyerek veya sakız çiğneyerek ders çalışılması.

•  Zorlanılan derslerin bulunması.

•  Yatarak ders çalışılması.

•  Çalışma anında uygun dinlenme aralıkları verilmemesi.

•  Motivasyon eksikliği, isteksizliği.

DİKKATİ TOPLAMA YOLLARI :

•  Çalışma amacının saptanması : Amaç yapılan işin neden yapıldığını belirler. Yaptığı işin amacını bilmek örgencinin bu işi benimseyip, ona sahip çıkmasına ve bu iş için güdülenmesine yardımcı olur.

•  Çalışma için karar verme : Çalışma üzerinde dikkatin toplanabilmesi için gerekli kararların verilmiş olması gerekir.

•  Konuya merak duyma : Merak konuya karşı ilgi uyandırır ve dikkatin konu üzerinde yoğunlaşmasını sağlar.

•  Fiziksel çevrenin düzenlenmesi : Çalışma için uygun masa, sandalye, oda ısısı, ışık durumu, sessizlik gibi koşullar sağlanmalıdır. Divan, koltuk, yatak ve yumuşak sandalye gibi çalışmayı olumsuz etkileyecek ortamlarından uzak durmalıdır.

•  Planlı ve sistemli çalışmayı bilme : Planlı çalışmada örgenci kendini konuya daha çok verir, dikkatin dağılmasını önleyerek, çalışmada etkililik süresini artırır.

•  Çalışmada çeşitlilik sağlama : Çalışma sırasında okuma, yazma, anlatma, uygulama, test çözme vb. değişik etkinliklere yer vermek dikkatin dağılmasını önler.

•  Çalışmada hedef saptama : Gerçekte konu ne olursa olsun çalışmaya geçmeden önce, örgenci kendisine erişilebilir bir hedef seçmelidir. Bu hedefe ulaşmadan çalışmayı bırakmamalıdır. Seçilen hedefler gerçekçi olmalıdır. Öğrenci gücünün yetmeyeceği hedeflere ulaşmayı arzuladığı zaman, bu hedefleri gerçekleştirmesi zorlaşır. Sık sık koyduğu hedefe ulaşamayan örgenci kendisine güvenini yitirerek derslere karşı genel bir isteksizlik duyar ve başarısızlık duygusuna kapılır.

•  Kendine güvenme : Güven eksikliği olan bir örgencinin kendine güven duymasının en etkili yolu, o işi başaracağına kendini inandırmasıdır.

•  Çalışma öncesi yeterince dinlenmiş olma : Aşırı duyarlılık, karamsarlık, isteksizlik, bedensel yorgunluk, uyumsuzluk gibi nedenlerle beliren bitkinliğe düşmemek için, her zaman ayni biçimde olan çalışma yöntemlerinden kaçınılmalıdır.

5 – ANLAMA GÜCÜNÜ GELİŞTİRMEK :

Bir şeyi öğrenirken ve hatırlarken bütün duygularınızı kullanmalısınız.

•  Gerekli gereksiz her şeyi öğrenmek yerine yalnız gerekli bilgiler öğrenilmelidir. Bu nedenle, okuldaki derslerinize düzenli olarak devam etmelisiniz.

•  Öğrenmede somut olanların soyut olanlardan daha kolay öğrenildiği bir ilkedir. Öğrendiğiniz bu ilkeyi sorunların çözümünde kullanarak somutlaştırın.

•  Öğrenirken kavramları, formülleri kodlayın. Örneğin ; arkadaşınıza ait olan 312 83 23 gibi bir telefon numarasını 312 Ankara'nın alan kodu, 83 doğum yılım, 23 nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı gibi kodlayarak öğrenirseniz hatırlamanız da kolay olur.

•  Sözcük, kural, tanım, formül gibi şeyleri ezberlemede kart yöntemini kullanın. Bunları küçük kartlara yazarak boş kaldığınız her fırsatta çıkarıp okuyun.

•  Anlamı yada niteliği bilinmeden hiçbir yasa , kural, ilke asla ezberlenmemelidir.

•  Sınavlardaki bazı sorular bilgi temellidir. Bu da öğrenilen bilgilerin değişik zamanlarda farklı bilgilerle birleştirilip kullanılmasını zorunlu kılar. Bir dersle ilgili temel kavram ve ilkeleri bilmiyorsanız, o dersle ilgili daha karmaşık konuları anlamanız mümkün değildir. Bu nedenle bilgi eksikliğinizi gidermeli, öğretmenlerinizden yardım istemelisiniz.

6 – ÖĞRENİLENLERİ HATIRDA TUTMAK :

Çalışmada en iyi verimi alabilmek için ders çalışma seanslarını 30-40 dk.lik bölümlere ayırmalı ve 30-40 dakika çalıştıktan sonra da 10 dakikalık bir tekrar yapmak gerekir. Her çalışma seansında sonra 10 dakikalık bir dinlenme arası verilmemelidir. Bu dinlenme ile beden gevşer. Zihin öğrendiklerini sağlamlaştırır. Bu hatırlamayı kolaylaştırır.

Problem çözerken sonuca ulaşıncaya kadar ara verilmemelidir. Uzun bir listeyi çalışmak yerine parçalara bölerek çalışmak daha kolaydır.

Öğrendiğiniz bir bilgi önce " kısa süreli belleğe " yerleşir. Bu bilgiler hemen unutulur. Bunlar unutulmasına engel olmak için sık sık tekrarlar yapmak gerekir. Bu tekrarlar sayesinde kısa süreli bellekteki bilgiler uzun süreli belleğe aktarılır.

Sistemli yapılan tekrarlar sayesinde bilgiler uzun süreli belleğe yerleşir ama bu bilgiler henüz bize mal olmamıştır. Bilgilerin bize mal olabilmesi ve gerektiğinde hatırlanabilmesi için bilgilerin kullanılması, yani sınanması gerekir. Sınama, bilgi transferinin gerçekleşebilmesi için kaçınılmazdır. Öğrencinin öğrendiği konuyla ilgili kendi fikirlerini oluşturması, sorular çıkarması, konu ile ilgili problemler çözmesi, konunun benzerlik ve ayrılıklarını ayırt etmeye çalışması sınama için yeterlidir. Sınama bizi uzun süreli bellekte depolanan bilgiye götürür.

Yeni öğrenilen bilgilerin hemen arkasından yapılan tekrarlar çok önemlidir. Çünkü, insan öğrendiklerinin yarısını öğrenmeden sonraki ilk 20 dakikada unutur. İlk 24 saat içinde de geriye kalan bilginin % 70 ini unutur.

7 – İYİ OKUMAK VE OKUMA HIZINI ARTIRMAK :

İyi ve etkili okuma denilince, okuduğunu anlama ve hızlı okumak akla gelir.

Okurken şunlara dikkat edilmelidir :

•  Önce okunulacak konuya hızlıca göz atılmalı ve bu konuda bir izlenim oluşturulmalıdır.

•  Bu izlenimlere göre konu ile ilgili sorular çıkarılmalı ve bu sorulara yanıt alabilmek için hızlıca okunmalıdır.

•  Sonra ana fikir özetlenmeli ve not edilmelidir.

8 – ÖDEV HAZIRLAMAYI ÖĞRENMEK :

İyi bir ödev hazırlayabilmek için ödev konusunu iyi anlamak ve daha sonra ödev konusu ile ilgili kaynakları toplayarak ödev hazırlığına başlamak gerekir. Ödevi yazmaya başlamadan önce ödev konusunda plan yapılmalı, nelere hangi sıra ile yer verileceği tespit edilmelidir.

9 – SINAVDA BAŞARILI OLMANIN YOLLARINI ÖĞRENMEK :

Öğrencilerin sınava karsı takındıkları tutum onların, başarılarını etkilemektedir. Sınavdan korkan örgencilerin, sınavda başarılı olamama durumları söz konusudur. Bunun için ilk yapacağınız iş örgenciyi sınava hazırlamakla birlikte, örgencinin kendine güven duygusunu geliştirmek olmalıdır. Çünkü etkili ve verimli ders çalışma alışkanlığı kazanabilen, sınav korkusu en az olan örgenciler, kendine güven duygusu yüksek olan örgencilerdir.

Sınavda başarının ilk koşulu, gününden çok önceden başlayarak, amaçlı ve kararlı bir çalışmanın yapılmış olmasını gerektirir. Sınav hazırlığı için dikkate alınacak baslıca noktalar şunlardır :

•  Konu özetlerinin çıkarılması

•  Öğrenilenlerin yinelenmesi

•  Önceki sınav sorularının incelenmesi

•  Çalışmada ağırlık verilecek konuların saptanması

•  Öğretmen gibi düşünme

•  Sınav denemeleri yapmak

•  Az bilinen konular üzerinde çalışmak

•  Sınav hakkında ön bilgi sahibi olmak

ETKİLİ DERS ÇALIŞMA YÖNTEMLERİNİ KULLANMASINA, ÖĞRENMEYE VE ÖĞRENCİNİN GELİŞİMİNE YÖNELİK TÜM ÖNLEMLERİN ALINMASINA RAĞMEN ÖĞRENCİ HALEN BAŞARILI OLAMIYORSA, BİR PSİKOLOJİK DANIŞMANDAN GÖRÜŞ VE YARDIM İSTENMESİ YARARLI OLACAKTIR.