CHP'nin talebine uyan Anayasa Mahkemesi'nin eğitim hakkıyla ilgili düzenlemeyi iptal etmesi üzerine başlayan tartışma yeni bir boyut kazandı.

Anayasa'nın açıkça ihlal edildiğini belirten TBMM Anayasa Komisyonu Başkanı Ahmet İyimaya, kararın Meclis tarafından askıya alınmasını önerdi. İyimaya'nın öneri taslağına göre Parlamento, üye tam sayısının üçte birinin (184) yazılı teklifi ve beşte üçünün (330) gizli oyu ile Anayasa Mahkemesi'nin iptal ve yürürlüğü durdurma kararlarını askıya alabilecek. Bunun için, mahkemeden çıkan neticenin Anayasa'ya açıkça aykırı olması, dürüst yorum ilkeleri ile bağdaştırılamaması, temel normun birden fazla anlam içermesi veya kanun koyucu gibi davranılması hallerinden birinin gerçekleşmesi şartı aranacak.

Ahmet İyimaya, siyasi kulisleri dalgalandıran teklifini dün yazılı açıklamayla duyurdu. AK Partili vekil, anayasa değişikliklerinin esastan iptal etmesinin Türkiye'de var olan Anayasa Mahkemesi krizini bütün boyutları ile somut şekilde görünür kıldığını ifade etti. Mahkeme'nin Anayasa'yı açıkça ihlal ettiğini kaydeden İyimaya, Anayasa'nın TBMM'ye tanıdığı, "Tali kurucu iktidar yetkisi''nin, Yüksek Mahkeme'nin son kararı ile pratikte sona erdiğinin altını çizdi. Bu yüzden Meclis'in kararı askıya alma hakkı doğduğunu vurgulayan İyimaya, şu görüşü dile getirdi: "Krizin asli muhatabı, iktidarı ve muhalefeti ile siyaset kurumudur. Siyaset kurumunun ortak bir refleks geliştirmesi, suçlayıcı demeçlerle yetinmemesi; demokratik ve anayasal sorumluluğunun kaçınılmaz gereğidir. Tanımlanan görev tarifleri içinde egemenlik (yasama-yargı) çatışması, kabul edilebilir ve makul bir durum olarak nitelenemez. Aynı anayasa ve adalet vatanında yaşayan sorumlu bir kişi olarak, çözüm yolunda geliştirdiğim bir öneriyi, 'askıya alıcı veto'yu kamuoyu ile paylaşıyorum.''

Veto için beşte üç çoğunluk

İyimaya'nın gündeme getirdiği "askıya alıcı veto" önerisine göre TBMM, üye tam sayısının en az üçte birinin yazılı teklifi ve beşte üçünün gizli oyu ile Anayasa Mahkemesi'nin iptal ve itiraz davalarına ilişkin kararları ile yürürlüğü durdurma kararlarını askıya alabilecek.

Askıya almak için, kararın Anayasa'ya açıkça aykırı olması, dürüst yorum ilkeleri ile bağdaştırılamaması, temel normun birden fazla anlam içermesi yahut kararda kanun ya da anayasa koyucu gibi davranılmış olması hallerinden birinin gerçekleşmesi şart olacak.

Milletvekillerinin özlük hakları ile Anayasa'nın ikinci kısmının ikinci ve dördüncü bölümlerinde ve usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalarda yer alan temel hak ve hürriyetlerin geliştirilmesine ilişkin Anayasa Mahkemesi kararları askıya alınamayacak.

Askıya alma kararı, Anayasa Mahkemesi kararını bütün hüküm ve sonuçları ile ortadan kaldıracak.

Kararın üzerinden 5 yıl geçmedikçe, Anayasa Mahkemesi aynı kuralı yeniden denetleyemeyecek.

Siyaset kurumu, krize karşı ortak tavır geliştirmeli

TBMM Adalet Komisyonu Başkanı Ahmet İyimaya, gazetecilerin sorularını cevaplandırırken, "Türkiye'de gerilim mi var, yoksa Anayasa Mahkemesi kararıyla oluşan bir kriz mi var?" sorusunun iyi analiz edilmesini istedi. İyimaay, siyaset kurumunun, birbirlerini suçlayıcı değil, var olan krizi doğru teşhis ederek, 'ortak refleks' olacak bir tavır geliştirmesini istedi: "Nihai tahlilde siyaset kurumunun 'kurucu iktidar yetkisinin' sona ereceği kurgu ve çözümler karşısında siyaset kurumunun anlamlı, gelecek dönemleri de kuşatacak rasyonel çözümler geliştirmesi gerekiyor." TBMM'de gazetecilerin sorularını cevaplayan Ahmet İyimaya, Başbakan Tayyip Erdoğan'ın bugünkü grup toplantısında Türkiye'nin şartlarına göre en anlamlı konuşmasını yapacağını, en anlamlı mesajları vereceğini söyledi. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli'nin gündeme getirdiği, "AK Parti klonlansın" önerisini de değerlendiren İyimaya, şöyle konuştu: "Klonlamanın pek şık bir üslup olmadığını düşünüyorum. Eğer milletin sandıktaki oylarını yok edemiyorsanız, onun temsilcisi olan partileri, şiddet dışı veya başka bir yöntemle yok etmeye çalışmanız son derece ilkel, aynen 'Vanditçe'dir. Bu ilkelliktir. Siyasi partiler şiddete başvurmuşlarsa kapatılabilir, ancak onun dışındaki öç almadır."